6 maart 2016

Spinnen, een fenomeen van de kat

Katten spinnen van jongs af aan. Ze worden ook geboren tijdens luid spinnen van de moeder.
Pasgeboren kittens spinnen als ze drinken bij de moeder.
Ze blijven ook spinnen tot op hoge leeftijd.

Communicatie

Spinnen heeft waarschijnlijk zijn oorsprong in de communicatie tussen katten onderling.
De meeste katten en dan vooral de katers kunnen luid en prachtig spinnen. Er zijn echter ook katten die een nauwelijks hoorbaar geluid voortbrengen. Tengere dieren spinnen vaak zo zachtjes dat je zou denken dat ze helemaal niet spinnen. Dit kun je dan eenvoudig testen door te aaien en dan je oor tegen de borst van de kat te leggen. Als een kat echt niet spint, kan dit het gevolg zijn van langdurige stress of een ziekte.


Hoe doen ze het?

Niemand weet precies hoe ze dit klaarspelen.
Het geluid gaat continu door zowel bij inademing als bij uitademing.
Spinnen=sophy-van-fam-jacobs-klein

Over hoe een kat spint, woedt al zeker vijftig jaar een felle discussie onder experts.
Er zijn verschillende theorieën over hoe het snorrende geluid wordt voortgebracht.
Het zou worden veroorzaakt door trillingen van de stembanden, of een kat zou een paar valse stembanden hebben.
Het dier zou een groep membranen boven de eigenlijke stembanden bezitten die uitsluitend bedoeld zijn om te spinnen.
Of trillingen van de middenrifspier in combinatie met het ritmisch sluiten van de stemspleet zouden verantwoordelijk zijn voor het spingeluid. Anderen wijzen naar een schildvormig orgaantje, een paar botjes die de schedel verbinden met het strottenhoofd en die tevens de tong ondersteunen.

Begin jaren negentig schreven twee Amerikaanse biofysische ingenieurs van de Tulane-universiteit in New Orleans, D. Frazer Sissom en D. Rice, samen met de Duitse zoöloog G. Peters in het Journal of Zoology, dat ze het raadsel hadden opgelost.
Het spinnen van poezen is volgens hen een centraal in de hersenen gestuurde activiteit van de spieren van het strottenhoofd, in een vast patroon van samentrekken en ontspannen. De stembanden bewegen dus mee met het in- en uitademen. Bij het inademen is de trillingsfrequentie van de stembanden iets lager dan bij het uitademen. Op het dode punt, als de luchtstroom verandert, wordt het spingeluid minder, maar het trillen gaat onverdroten door. De sterkte van het geluid bedraagt vlak bij de bek al zo’n 84 decibel, rekenden de onderzoekers uit. Maar het zijn vooral de boventonen waarom de mens het spinnen zo goed kan horen. Dat geldt overigens maar voor de korte afstand: het geluid draagt niet verder dan een meter of drie, dan is het spinnen al niet meer hoorbaar. Dat is belangrijk, omdat moederpoezen en jonge katjes met name tijdens het zogen spinnen. Tijdens die bezigheid zijn ze kwetsbaar en willen ze liever niet worden gestoord.

Volgens een andere theorie is spinnen het rechtstreeks gevolg van turbulentie in het bloed van de holle ader, het belangrijkste bloedvat dat het bloed vanuit het lichaam naar het hart terug voert. Deze ader vernauwt zich bij het passeren van de lever en het middenrif. Volgens deze theorie ontstaan er in deze vernauwing kleine kolkingen als de kat zijn rug iets kromt. Dit geeft weer trillingen in de borstholte, die zich via de luchtpijp voortplanten naar de kop, waar ze resoneren in de voorhoofdsholten.

Het spinnen varieert per kat in geluidsterkte en toon.
Uit onderzoek (Tulane University te New Orleans) is gebleken dat huiskatten het liefst bastonen gebruiken voor hun gespin. Doorgaans spinnen katten dus op een lage frequentie, namelijk tussen de 27 en 44 Hertz.663_cat_purr

Hoe vaak, hoe hard en in welk register de kat snort, hangt niet af van geslacht, leeftijd of ras, maar uitsluitend van het karakter. Er zijn gevoelige types die het direct op een spinnen zetten als ze hun personeel zien.

Bij de grote katten die niet kunnen spinnen, is de neus tot aan het puntje behaard.Bij de kleine kat heeft de neus een onbehaarde rand. Over de biologische reden hiervan zijn de wetenschappers het nog niet eens. De leeuw, de tijger, de luipaard en de jaguar spinnen niet.

Spinnen dient om spanning te verminderen. Katten spinnen wanneer ze ontspannen zijn of wanneer ze juist willen ontspannen. Dit verklaart danook het feit dat een kat ook vaak gaat spinnen als hij pijn heeft.
Bij verwondingen kan de ene kat dus heel zielig doen en zichtbaar pijn hebben. Een andere kat reageert heel anders en kan zelfs genoeglijk gaan spinnen.

Het spinnen van de kat kan bij de mens zeer ontspannend werken. Het komt vaak voor dat de hoofdpijn verdwijnt als een kat op of tegen je hoofd ligt te spinnen.

De kat spint als je hem aait en ineens pakt hij je hand met uitgestrekte nagels vast en bijt zich ook nog vast. Waarschijnlijk raakt je kat door het intensieve aaien te zeer opgewonden. Om hem af te leiden kun je een reserveprooi aanbieden.

Het is duidelijk te zien als een kat het knuffelen zat is en gestrest raakt.

  • het spinnen stopt
  • het puntje van de staart trilt zachtjes
  • het lichaam kromt en heel licht gaan de haren overeind staan (vooral in de nek)
  • de pupillen worden wat groter
  • het knipperen met de ogen houdt op
  • de oren gaan liggen
  • de snorharen buigen in de richting van de wangen

Stop direct met aaien, trek je hand langzaam terug en zet de kat op de grond.
Meestal gaat de kat zich dan uitgebreid wassen of rent als een bezetene door het huis.
Als je niet op tijd stopt, kan hij met zijn klauwen je hand beetpakken en er flink in bijten. Deze stress ontstaat door een explosie van opgekropte gevoelens die de kat niet de baas kan.

Elkaar schoonlikken is niet alleen een bewijs van genegenheid, maar ook een soort bezweringsgebaar tegen oplaaiende agressie. Als een kat bijvoorbeeld in de mand wil van een reeds slapende kat, zal hij eerst uitgebreid om dit lekkere plaatsje heen lopen en daarna de kop van de mandbewoner gaan likken. Op deze manier wordt de verdediging ontmanteld.
knedende-tredende-kat Zal meestal ook spinnenHet treden, wat katers graag doen als ze blij zijn, is een overblijfsel uit de kittentijd. De zuigende kittens bewerken de moederborst om de melkproductie te stimuleren. Het ritmische strekken van de nagels gebeurt meestal op de schoot van de mens, op het bed van de baas of in de halfslaap op de bank. Hierbij spint de kat zachtjes. Afleren van deze gewoonte is zeer moeilijk omdat het een uiting van liefde is.

Spinnende kat Klik op het spinnende katje hiernaast, voor meer interessante informatie over dit uitzonderlijke fenomeen.